Omdat elk kind een gezonde start verdiend

In mijn werk als jeugdverpleegkundige staat de gezondheid en de veiligheid van een kind centraal. Voor mij niet meer dan logisch, maar dat is nog niet overal zo vanzelfsprekend. In 2010 reisde ik als net-afgestudeerd verpleegkundige af naar Ghana. Waar ik van te voren in Nederland vol ongeduld was, werd mijn geduld in Ghana op de proef gesteld. Niets is te vergelijken met het leven hier in Nederland, maar in het bijzonder de gezondheidszorg niet. Waar ik in Nederland had geleerd welke zorg ik als verpleegkundige kan leveren, leerde ik in Ghana me zorgen maken over het verpleegkundige vak daar. Ik werkte er in een ziekenhuis en bezocht meerdere keren een weeshuis. Doordat de verschillen zo groot waren stelde ik mijn doel van zorg verlenen bij. Voor mijn gevoel kon ik meer betekenen door zorgen te voorkomen. Laten zien welke zorg nodig is om ziekte te voorkomen. Door de themaweek ‘De week van de Gezonde Jeugd’ blik ik terug op deze ervaring. Wat ik leerde van de kinderen in Ghana.

Neem de tijd om aandacht te geven

Toen ik in Ghana was, was de smartphone er nog niet. Althans, ik had deze niet. Ik had en simpele mobiele telefoon waarop ik kon bellen en smsjes kon ontvangen en that’s it. Foto’s maken kon al wel, maar dat leverde nou niet bepaald foto’s op van kwaliteit. Tegenwoordig heeft bijna iedereen een smartphone. We zijn non-stop online, kunnen de mooiste foto’s maken, delen en zelfs bewerken en zijn vrijwel altijd bereikbaar. Niets mis mee, maar als ik dat vergelijk met mijn tijd in Ghana dan is dat wel een enorm verschil. Als ik op dat moment een smartphone zou hebben gehad, zou ik direct veel meer hebben kunnen delen. Van bijzondere momenten tot minder fijne ervaringen. Van momenten met een lach, maar ook momenten met een traan. Of ik dat zou hebben gedaan weet ik niet, maar als de mogelijkheid er was geweest zou ik er wel mee bezig zijn geweest denk ik. Want zeg zelf, hoe vaak pak je je telefoon er niet bij om iets vast te leggen?

Hierdoor leerde ik in Ghana om mijn aandacht te geven aan datgeen wat op dat moment mijn aandacht vroeg. Puur en alleen bezig zijn met een activiteit zonder te denken aan de wereld om me heen. Zonder online of bereikbaar te zijn. Zonder een agenda die bepaald wat ik moet doen. Ik leerde in Ghana wat het is om iets te doen met al mijn aandacht en wat dat oplevert. Om een voorbeeld te geven. In het weeshuis waar ik vrijwilligerswerk deed waren de kinderen dolblij als ze ons zagen. Ze kwamen na een paar dagen (na onze eerste kennismaking) al op ons afrennen met open armen alsof ze ons al jaren kensen. Een vreemde huidskleur, een andere taal, ‘gekke’ gewoonten, het maakte de kinderen niet uit. Het enige waar ze waarde aan leken te hechten is de aandacht die ze van de vrijwilligers kregen. Oprechte aandacht. De tijd dat we er waren, waren we namelijk met niets anders bezig dan bij de weeskinderen zijn. Vrijwel zonder speelgoed vermaakten we ons uren op een kleedje in het gras. In mijn ogen iets wat we in Nederland ook meer mogen doen: er gewoon zíjn met al je aandacht, zonder met een half oog bij je telefoon of er nog een nieuw bericht binnenkomt.

Elk kind is anders

Geen enkel kind is gelijk en toch lijken we in Nederland soms onzeker te worden als het gedrag van een kind iets lijkt af te wijken van de ‘norm’. Maar wat is normaal gedrag? In Ghana heb ik vele kinderen gezien. Groot, klein, dik, dun, normaal, lichamelijk of verstandelijk gehandicapt. Het bijzondere daar vond ik de acceptatie. Althans, de acceptatie vanuit de vrijwilligers. In het land zelf was er vanuit de gezondheidszorg nog niet altijd aandacht voor de verschillen, maar de vrijwilligers accepteerden iedereen zoals ie was. Samen speelden we spelletjes en maakten we plezier. Er werd geen onderscheid gemaakt tussen de “verschillende” kinderen, want iedereen mocht er zijn zoals hij of zij was.

Onlangs las ik het boek ‘Mijn kind is anders’ van Liesbeth Hop met als ondertitel ‘Elk kind mag zichzelf zijn’. Dit boek gaat niet in op de vraag ‘wat mankeert een kind?’ maar ‘wat heeft een kind nodig?’. Met daarbij de kernvraag: Hoe zorgen wij dat kinderen worden wie ze zijn? Liesbeth Hop pleit in dit boek ervoor dat kinderen en jongeren de aanpak krijgen die ze nodig hebben in plaats van een label dat laat zien wat ze mankeren. Een bijzonder boek voor elke (toekomstige) ouder de moeite waard.

In Ghana ben ik zelf een week enorm ziek geweest. Dat was geen pretje en toch ben ik blij dat ik deze ervaring heb gehad. Door ziek te zijn besefte ik me hoe belangrijk het is om gezond te zijn. Om je goed te voelen. Om te genieten van alles wat er nu is.

Een gezonde start voor iedereen

In Ghana ben ik zelf een week enorm ziek geweest. Dat was geen pretje kan ik je zeggen, zo in mijn eentje, afhankelijk van anderen, ver weg van huis. En toch ben ik blij dat ik deze ervaring heb gehad. Door ziek te zijn besefte ik me hoe belangrijk het is om gezond te zijn. Om je goed te voelen. Om te genieten van alles wat er nu is. Als jeugdverpleegkundige richt ik mij op gezondheid en gedrag. Ervoor zorgen dat jongeren goed in hun vel zitten. Ghana leerde me niet wat hiervoor nodig is, maar het leerde me wel het belang ervan. Gezondheid is in mijn ogen de basis voor alles. Het is een soort vicieuze cirkel die de basis heeft in je jeugd waar je je hele leven profijt van hebt. Steeds vaker komen er onderzoeksresultaten die pleitten voor ‘een gezonde leefstijl als medicijn’ en ook ik ben hier groot voorstander van. Hier heb je zelf namelijk invloed op. Ja, we hebben een ongelofelijk goed georganiseerde gezondheidszorg maar nee, hier wil je niet dagelijks van afhankelijk zijn. Je hebt zelf voor een groot gedeelte invloed op je eigen gezondheid én dat van je omgeving. Kortom: Help mee met het creëren van een gezonde omgeving voor de jeugd.

Ja, we hebben een ongelofelijk goed georganiseerde gezondheidszorg maar nee, hier wil je niet dagelijks van afhankelijk zijn. Je hebt zelf voor een groot gedeelte invloed op je eigen gezondheid én dat van je omgeving. Help mee met het creëren van een gezonde omgeving voor de jeugd.

Lees ook:
In Ghana vond ik puur geluk – 3x reminders voor in NL
Ghana: fysiek, mentaal & emotioneel 
Vrijwilligerswerk in een ziekenhuisje in Ghana 
Travel tips: Vrijwilligerswerk in Ghana

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *